ਸੋਚ ਦਾ ਜਾਲ
ਸਭ ਤੋਂ ਬੁਰਾ ਸੋਚਣਾ: ਇਹ ਕੀ ਹੈ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਉਦਾਹਰਨਾਂ ਨਾਲ
- ਸਭ ਤੋਂ ਬੁਰਾ ਸੋਚਣਾ
- ਸਿੱਧਾ ਸਭ ਤੋਂ ਬੁਰੇ ਨਤੀਜੇ ’ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਜਾਣਾ।
ਇੱਕ ਕਦਮ ਤੋਂ ਹੋਰ ਮਾੜੇ ਕਦਮਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਬਣਦੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਨਤੀਜਾ ਸਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਾ ਲੱਗਣ ਲੱਗੇ। ਸਭ ਤੋਂ ਮਾੜਾ ਹੋ ਤਾਂ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਜਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਸੰਭਾਵਿਤ ਨਤੀਜਾ ਮੰਨ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਚਕਾਰਲੀ ਹਰ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਛੱਡ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਉਦਾਹਰਨਾਂ
- ਕੰਮ ’ਤੇ
“ਜੇ ਮੈਨੂੰ ਦੇਰ ਹੋ ਗਈ, ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਕੱਢ ਦੇਣਗੇ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਕਿਰਾਏ ਵਾਲਾ ਘਰ ਵੀ ਛੱਡਣਾ ਪਵੇਗਾ।”
- ਘਰ ਵਿੱਚ
“ਉਸ ਨੇ ਹਾਲੇ ਤੱਕ ਮੁੜ ਕੇ ਫ਼ੋਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ। ਜ਼ਰੂਰ ਉਸ ਨਾਲ ਕੁਝ ਹੋ ਗਿਆ ਹੋਵੇਗਾ।”
- ਪੈਸਾ
“ਇੱਕ ਵੀ ਅਚਾਨਕ ਬਿੱਲ ਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਤਹਿਸ-ਨਹਿਸ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।”
ਵਿਚਾਰ ਨੂੰ ਪਰਖਣ ਲਈ ਸਵਾਲ
ThinkGO ਦੇ ਸੁਕਰਾਤੀ ਸਵਾਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ। ਇੱਕ-ਦੋ ਚੁਣ ਲਓ; ਸਾਰੇ ਪੁੱਛਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ।
- ਸਭ ਤੋਂ ਬੁਰਾ ਕੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਉਸ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਵੇਂ ਨਿਕਲੋਗੇ? ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ? ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੰਭਾਵਿਤ?
- ਕੀ 5 ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਰਹੇਗੀ? 5 ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ? 5 ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ?
- ਕਿਹੜੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਦੱਸਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਸੱਚ ਹੈ? ਕਿਹੜੀਆਂ ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ ਦੱਸਦੀਆਂ ਹਨ?
ਇੱਕ ਵਧੇਰੇ ਨਿਰਪੱਖ ਬਦਲ
ਜਾਲ
“ਜੇ ਮੈਨੂੰ ਦੇਰ ਹੋ ਗਈ, ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਕੱਢ ਦੇਣਗੇ।”
ਵਧੇਰੇ ਨਿਰਪੱਖ ਵਿਚਾਰ
“ਦੇਰ ਨਾਲ ਪਹੁੰਚਣਾ ਥੋੜ੍ਹਾ ਅਸਹਿਜ ਹੋਵੇਗਾ। ਮਾਫ਼ੀ ਮੰਗ ਕੇ ਕਾਰਨ ਦੱਸਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਵੇਰ ਦੀ ਦੇਰੀ ਕਰਕੇ ਨੌਕਰੀ ਜਾਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੈ।”
ਮਦਦਗਾਰ ਅਭਿਆਸ
ਮਿਲਦੇ-ਜੁਲਦੇ ਸੋਚ ਦੇ ਜਾਲ
ਸਰੋਤ
- Beck, A. T. (1976). Cognitive Therapy and the Emotional Disorders. International Universities Press.
- Burns, D. D. (1980). Feeling Good: The New Mood Therapy. William Morrow.
ਪਿਛੋਕੜ ਲਈ ਪੜ੍ਹਨ ਸਮੱਗਰੀ। ਇਸ ਪੰਨੇ ਦੀਆਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾਵਾਂ, ਉਦਾਹਰਨਾਂ ਅਤੇ ਸਵਾਲ ਸਾਡੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਹਨ।